İzmir Milletvekili Mehmet Ali Çelebi, Elektrik, Doğal gaz ve su faturaları için araştırma komisyonu istedi

CHP'li İzmir Milletvekil Mehmet Ali Çelebi, Elektrik, Doğalgaz, Su faturalarındaki halkın aleyhine uygulamalar ve zamlarla ilgili 20 milletvekili imzasıyla araştırma komisyonu istedi.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİŞİ BAŞKANLIĞINA;

Halkın temel tüketim maddelerinden olan ve yaşamsal önem taşıyan doğalgaz satışlarında dağıtıcı kuruluşların 2020 yılı Ocak ayında uyguladıkları perakende satış fiyatları, 2019 Ocak ayına göre (on iki aylık dönemde ) gerçekleşmiş artış oranları; fiyat artışları sırasında ilgili mevzuata göre izlenen/izlenmesi gereken yöntemler, elektriğe uygulanmış zamların ABD Doları/ TÜFE/ yeniden değerleme oranı, asgari ücret ve memur aylıklarındaki artışlarla karşılaştırılması işlemleri incelenmiş ve aşağıdaki sonuçlara ulaşılmıştır: 

YILLIK ENFLASYON HESABINDA KULLANILABİLECEK BAZI TEMEL ÖLÇÜTLER/PARAMETRELER

1-TÜFE'de (2003=100) 2019 yılı Aralık ayında, bir önceki yılın aynı ayına göre (440,50/ 398,07) %11,84 oranında artış gerçekleşmiştir. TUIK yıllık resmi enflasyon rakamını %11,84 olarak açıklanmıştır. 2- Vergi Usul Kanununa göre Hazine ve Maliye Bakanlığınca bir yıllık dönemde TÜİK Yurt içi Üretici Fiyat Endeksinde meydana gelen ortalama fiyat artışlarına göre tespit edilmesi gereken "yeniden değerleme oranı", 2019 yılı için %22,58 olarak belirlenmiştir. Bu yüzden Devlet tarafından 2020 yılında tahsil edilecek olan vergi, resim ve harçlara %22,58 oranın da zam uygulanmıştır. 3-2020 yılı Ocak ayında bir önceki yılın aynı ayına göre: a)-ABD Dolar kurunda (5,96 / 5,34) %11,6 oranında artis, diğer bir anlatimla TL, ABD Doları karşısında değer kaybetmiştir.) b)- Asgari işçi ücretlerinde (2.943/2.558,4) % 15 oranında artış, c)- Memur/emekli memur aylıklarında (0,146061 /0,130597) yüzde 11,84 oranında artış, 

Gerçekleşmiştir. Doğalgaz satış fiyatlarında son on iki aylık dönemde gerçekleşmiş fiyat artışları, yukarıda belirtilmiş temel ölçütler baz alınarak incelendiğinde; Ömeğin: Ankara'da doğal gaz dağıtımı işlerini yürüten şirketin 2019 ve 2020 yılları Ocak aylarında uyguladığı 1m3 doğalgazın perakende satış bedeli; aşağıda Tablo l'de gösterilmiştir. 

Tablo: 1 Ankara'da 2019 ve ZOzo Yılları Ocak Aylarına Ait Doğalgaz Fiyatları (TL) 

Doğalgaz (1m3) Dönemi Perakende KDV'li Fiyat 

Satış Fiyatı (%18) 

(TL/m3) 1- 2019/1 1,2071 1,424 

2- 2020/1 1,5943 1,881 Doğalgaz dağıtım şirketlerince düzenlenmiş faturalarda sadece tüketim bedeli ve KDV gösterilmekte, faturalar ayrıntı içermemektedir. Bu yüzden dağıtıcı şirketlerin gaz alım fiyatı, perakende satış fiyatı vb. maliyet bedelleri görülmemektedir. Dolaysıyla perakende doğalgaz satış tarifesinin onaylaması sırasında EPDK'nın esas aldığı maliyet unsurları/ağırlıklarıyla, uygun görülen kâr oranlarına ilişkin formülü belli değildir. Doğalgaz faturaları su/elektrik faturalarında olduğu gibi ayrıntılı düzenlenmeli, mevzuatta yer alan ifadesi ile "yatırıma imkân sağlayacak makul ölçüde kâr "payının da açıklığa kavuşturulduğu fiyat analizi (zam formülü) abonelerin bilgisine sunulmalıdır. Bu suretle kamuoyunun denetimin sağlanması, şeffaf yönetimin oluşturulmasının gerekleri yerine getirilmelidir. 1m3 doğalgaz perakende satış fiyatına 0,023 TL ÖTV ve ayrıca sistem kullanım bedeli de (SKB) ilave edilmektedir. Sistem kullanım bedeli TÜFE'ye (enflasyona) göre her ay güncellenmektedir. 2020 yılı Ocak ayı giydirilmiş (vergiler dahil) doğalgaz fiyatları, bir önceki yılın Ocak ayına göre %32 oranında artmıştır. (2018 yılının Ocak ayına göre doğalgaz fiyatlarındaki artış oranı % 66,8 dir.) 

8.M.M. Doğalgazda gerçekleşmiş %32 oranındaki zammın; ABD Doları/ TÜFE/ yeniden değerlerret otany. asgari ücret ve memur aylıklarındaki artış oranlarının (9-20 puan) üzerinde olduğu tespit edilmiştir 

 

29.07.2018 günlü R.G. yayımlanarak yürürlüğe girmiş olan Doğal Gaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik” hükümleri uyarınca; doğal gazın abonelere satıldığı dönem ile doğal gazın kullanıldığı dönemdeki (K) katsayısının farklı olduğu gerekçesiyle ön ödemeli sayaçlara Türk Lirası satış/yükleme/düzeltme ek uygulamasına geçilmiş; bu suretle bedeli peşin ödenmiş doğal gaz için abonelerden kullandığı döneme göre fark ücreti alınmaya başlanmıştır. 2019 yılı sonundan itibaren kartlı sayaçabonelerinden tüketim tarihlerine göre fark ücreti alınması uygulamasının yaygınlaştırıldığı, sayaç endekslerinin okunduğu ve kuruşlų (1 TL altında kalanlar dahil) tahsilat işlemlerine hız verildiği görülmektedir. Abone, peşin ödeme yaparak satın aldığı gaz için daha sonra ilave ücret ödemektedir. Bu idari düzenleme sırasında abone ve dağıtıcı şirketin kazanç ve kayıpları dengelenmemiş, sadece şirketin olası kayıpları dikkate alınmış, kazançları göz ardı edilmiştir. Hukuka aykırı Yönetmelik ve konuya ilişkin ËPDK tebliginin iptali için idari yargi nezdinde açılmış davalardan ilki (31 Mart Seçimlerinden önce) 13.11.2018 tarihinde Mansur YAVAŞ tarafından açılmıştır. Bu dava halen Danıştay 13. Dairesinde görülmektedir. 

Bu bağlamda, doğalgaz faturalarında halkın aleyhine olan uygulamaların tespit edilmesi, ülke genelinde standardizasyon sağlanması için alınacak tedbirlerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98, içtüzüğün 104 ve 105. Maddeleri gereğince mecliş araştırması açılmasını arz ederiz.