Reza Zarrab ifadesinde dönemin Ekonomi Bakanı Zafer Çağlayan’la nasıl tanıştığını ve Halkbank’la olan ilişkisini de anlattı. Halkbank’la çalışmak için 2012 yılında; bankanın o zamanki genel müdürü Süleyman Aslan’dan randevu almaya çalıştığını ancak bunu Aslan’ın reddettiğini anlatan Zarrab, daha sonra Zafer Çağlayan ile irtibata geçtiğini ve Aslan’dan randeu alabildiğini anlattı. Zarrab, Zafer Çağlayan’ın kendisine “Yüzde elli yüzde elli kârla” çalışmayı teklif ettiğini ve bunu kabul ettiğini anlattı. Reza Zarrab toplamda Çağlayan’a 45-50 milyon Euro para rüşvet verdiğini açıkladı.ABD'de görülen İran'a yönelik yaptırımların yasa dışı yollarla delinmesi davasında İran, Türkiye ve Makedonya vatandaşı iş adamı Reza Zarrab tanık olarak kürsüye çıktı.Reza Zarrab ifadesine 2016 yılında Florida eyaletinde gözaltına alınması sürecinde yaşananları aktararak başladı.Duruşmayı takip eden Amerikalı gazeteciler, Zarrab'ın anlattıklarını Twitter üzerinden aktardı.Duruşmayı takip eden gazetecilerden Pete Brush, Zarrab'ın, "Neyle karşı karşıya olduğumu bilmiyordum. Uzun bir yolculuk sonrası şoktaydım. Doğru cevapları veremedim. Korkuyordum" dediğini aktardı. Brush, Zarrab'ın "İşbirliği sorumluluğu kabul etmenin ve cezaevinden çıkmanın en hızlı yoluydu" dediğini de aktardı.Zarrab daha sonra savcılıkla yaptığı işbirliği anlaşmanın üç koşula bağlı olduğunu söyledi:
Zarrab: Bir balıkçıda karşılaştık.
Savcı: Karşılaşınca ne yaptınız?
Zarrab: Kendimi tanıttım. Halkbank’ta çok göz önünde birisi olduğum için geri çevrilrdiğimi anlattım ve görüşmek istedim.
Savcı: Zafer Çağlayan ne yaptı?
Zarrab: Bunu yüzyüze görüşmemizi istedi ve bana randevu verdi.
Savcı: Peki bu görüşmeyi nerdede yaptınız?
Zarrab: Çağlayan’ın makamında yaptık.
Savcı: Çağlayan ne dedi?
Zarrab: Hesap açabileceğini söyledi.
Savcı: Çağlayan Halkbank ile ne yapmak istediğinizi biliyor muydu?
Zarrab: Evet.
Savcı: Yapacaklarınızın İran’la ilgili olduğunun farkında mıydı?
Zarrab: Elbette.
Savcı: Çağlayan’la balıkçıda görüştükten sonra onu tekrar aradınız mı?
Zarrab: Evet.
Savcı: Yaklaşık olarak ne zaman görüştünüz?
Zarrab: O görüşmeden kısa süre sonra beni arayarak davet etti.
Savcı: Orada ne görüştünüz?
Zarrab: Yüz yüze toplantı yaptık.
Savcı: Neler konuştunuz?
Zarrab: Yapacağım ticaret hakkında daha detaylı bilgi verdim. Bana kâr marjını sordu onu anlattım. Bana ‘ortak bir şekilde hareket ederek yüzde 50-50 olarak aracılık edebileceğini söyledi.
Savcı: Kabul ettiniz mi?
Zarrab: Evet.
HAKİM: Tüm bunlar tam olarak ne zaman oldu?
Zarrab: 2012 yılı başlarında.
Savcı: (3730 numaralı kanıt olarak gösterilen bir kağıdı çıkardı. Muhasebe dökümü olduğu anlaşılan kağıdı Zarrab’a gösterdi) Bu nedir?
Zarrab: Bir e-posta
Savcı: Bunu size kim gönderdi?
Zarrab: Bana bunu Abdullah Happani gönderdi.
Savcı: Kimdir Happani?
Zarrab: Benim sahip olduğum şirketin benden sonraki ikinci yetkili kişisi.
Savcı: E-mail size mi gönderildi?
Zarrab: Evet efendim
Savcı: (Belgeyi gösterdi) Burada neye bakıyoruz?
Zarrab: Yapılan ticarette sayın Zafer Çağlayan’a rüşvet olarak ödenen paralardan bahsediyoruz.
Savcı: Bu belgeyi kim hazırladı?
Zarrab: Bizim iç muhasebe bölümümüz efendim.
Savcı: (Belgeye göz atıp buradaki bölümlerin teker teker ne anlama geldiğini sordu) Bunu neden hazırladınız?
Zarrab: Gelen işlemin, yapılan işlemin kârının yüzde 50’lerinin dökümünü yaptık. Bu Çağlayan’a ödenen paranın kayıtları.
Savcı: Belgedeki ilk bölüm nedir?
Zarrab: TarihlerSavcı: İkinci bölüm nedir?
Zarrab: Açıklama kısmıdır.
Savcı: O açıklama kısmında Cash to Çağlayan yazıyor. Bu nedir?
Zarrab: Çağlayan’a gönderilen meblağ.
Savcı: Burada FCY yazıyor. Bu ne anlama geliyor?
Zarrab: Ödenen para birimi.
Savcı: DDİ yazıyor. Bu nedir?
Zarrab: Ödenen paranın miktarı.
Savcı: ilk satırdaki bölümü okur musunuz?
Zarrab: Bir milyon 750 bin euro.Savcı: (3733 numaralı belgeyi gösterdi) Peki bu nedir?
Zarrab: Bu da Zafer Çağlayan beye ödenen paranın kayıtları.
Savcı: Bunu kim hazırladı?
Zarrab: Benim muhasebe.
Savcı: Neden hazırladı?
Zarrab: Zafer Çağlayan beye sunum için. Aldığı ödemelerle aldığı miktarın arasında bir yanlış anlama olduğunu söylediği için sunum istedi.
HAKİM: Bunun hangi zaman diliminde olduğunu açıklar mısın?
Zarrab: 19 Mart 2012’den başlıyor 27 Mart 2012’ye kadar gidiyor.
HAKİM: Bu kişiye yapılan tüm ödemeler bu kadar mı?
Zarrab: Hayır efendim daha fazla ödeme var. Listede olmayan…
HAKİM: Toplam rakam var mı?
Zarrab: Euro olarak var. 31 milyon 789 bin 500 euro. Bu sadece euro olarak. Farklı para birimleri da var. 4 milyon 696 bin 911 dolar. 2 milyon 465 bin lira. Kayıtlarda olmayan ödemeler de var.
Savcı: Yani Halkbank’taki işlemler için Çağlayan’a ne kadar verdiniz.
Zarrab: 45-50 milyon euro civarı bir şey.
Savcı: Başka para birimlerinde de var mı?
Zarrab: TL ve dolar olarak var.
Savcı: Yaklaşık ne kadar dolar ödediniz?
Zarrab: 7 milyon dolar filan ödemişimdir.
Savcı: Halkbank için Türk lirası olarak ne kadar ödediniz?
Zarrab: 2 milyon 465 bin Türk Lirası.
Savcı: (Yeniden toplantı açıklamasını hatırlattı) Zafer Çağlayan’la bu toplantınızdan sonra Süleyman Aslan’la görüştünüz mü?
Zarrab: Evet
Savcı: Süleyman Aslan’la ne görüştünüz?
Zarrab: Sayın Çağlayan’la görüşmemizin özetini anlattım kendisine. ‘Hesap açabileceğıimi söylediği’ aktardım. Altın ticaretine aracılık edebileceğini söyledim.
Savcı: Aslan bunu kabul etti mi?
Zarrab: Evet etti. ZAFER ÇAĞLAYAN'IN SAAT OLAYIEski Ekonomi Bakanı Zafer Çağlayan Zarrab'dan gelen 700 bin TL'lik saati savundu. 17 Aralık operasyonunun ardından rüşvet ve yolsuzlukla suçlanan eski Ekonomi Bakanı Zafer Çağlayan, hakkında kurulan Meclis Soruşturma Komisyonu’na verdiği ifadede, “Saat takmayı severim, bu tür saatler alırım. Parasını kendim ödedim, vaktim olmadığı için yurtdışından işadamına (Rıza Zarrab) getirttim” dedi. Hürriyet’te yer alan habere göre; Çağlayan, Özel Kalem Müdürü Onur Kaya’nın Rıza Zarrab’ın diğer bakanlıklardan randevuları için aracı olması konusunda “Özel kalemimin işadamlarıyla ilgili neler yaptığını bilemeyebilirim, ama görev edinerek bazı şeyleri yapmış olabilirler” dedi. Soruşturma komisyonu, eski bakanlar Egemen Bağış, Muammer Güler ile Erdoğan Bayraktar’ın ardından dün Zafer Çağlayan’ın da ifadesini alarak savunma oturumlarını tamamladı. Çağlayan’ın iki avukatıyla yaptığı savunma, 1 saat 45 dakika sürdü. Çağlayan, 17 Aralık’tan sonra prostat kanseri olduğunu, tedavi gördüğünü belirterek, “Bunlar İstanbul’da araştırıldı, soruşturuldu, takipsizlikle sonuçlandı. Ortada mesele kalmadı. Aslında şu anda yatakta olmalıydım. Sırf sizlere, Meclis’e saygım ve nezaketimden dolayı geldim” dedi. Çağlayan, servetiyle ilgili bazı sorulara yazılı yanıt göndereceğini belirtti. ZARRAB SORULARI YANITSIZ Milletvekillerinin, “Her iş adamının evine yemeğe gider misiniz, Reza Zarrab’ın evine yemeğe gittiniz mi? Muş’taki okul açılışına Zarrab’ın uçağıyla mı gittiniz? Zarrab bakanlıkta sizi ziyarete geldi mi?” soruları üzerine yanıt vermek istemediğini söyleyen Çağlayan, Zarrab’ın hediye ettiği piyano ve 700 bin liralık saatle ilgili “Piyanoyu Zarrab hediye etti, ama parasını ödedim, hatta eşimin parasıyla ödedim. Saat takmayı severim, alırım. Benim işim çok, yoğun çalışıyordum. İşadamından rica ettim, yurtdışından getirtti. Ama parasını kendim elden ödedim” dedi.
- Tamamen gerçekleri anlatmak
- Savcılıkla işbirliği yapmak
- Bundan sonra hiçbir suç işlememek.
Mehmet Hakan Atilla'nın rolü
Zarrab, davanın tutuklu sanığı eski Halkbank Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Hakan Atilla hakkında ise "Yaptırım kuralları hakkında bankadaki en bilgili kişi. Oluşturduğumuz yapının Amerikan yaptırımlarıyla uyumlu gözükmesi için katkıda bulundu" diye konuştu.Zarrab, İran yaptırımlarının etrafından dolaşma yapısının neden oluşturulduğunu ise şu sözlerle anlattı:"İranlılar doğalgaz ve petrol satışından elde ettikleri gelirleri kullanamıyordu."Zarrab daha sonra Aktifbank'ta hesap açılması sürecini anlatmaya başladı ve ilk denemesinin başarısız olduğunu ifade etti.Aktifbank bağlantısı ve İran Merkez Bankası
Gazeteci Adam Klasfeld, "Savcı bunun nedenini sordu. Zarrab da 'İlk denememde Aktifbank bana İran'la çalışan müşterilerin hesap açmadan önce özel bir izin alması gerektiğini söyledi' dedi" ifadelerini aktardı.Zarrab now testifying about trying to open an account at Aktif Bank in Turkey. His first attempt was unsuccessful. Q: Why? Zarrab: "In my first attempt, Aktif Bank told me that customers that work with Iran need a special permission to open an account."
— Adam Klasfeld (@KlasfeldReports) 29 Kasım 2017
@KlasfeldReports tarafından yapılan numaralı Twitter paylaşımının sonu
Reuters haber ajansı ise Reza Zarrab'ın "Eski AB Bakanı Egemen Bağış Aktifbank'ta hesap açılması için yardım etti" dediğini bildirdi.Reza Zarrab ifadesinde 2010 ve 2011 yıllarında İran Merkez Bankası Başkanı Mahmud Bahmani ile görüşmeler yaptığını, İran Merkez Bankası'na finansal hizmetler vermek konusunda anlaştığını da anlattı.Zarrab ilerleyen süreçte Aktifbank'ın doğrudan İranlı yetkililerle çalışmaya başladığını ve kendisinin devre dışı bırakıldığını söyledi.Halkbank süreci
Duruşmada daha sonra Reza Zarrab'ın Halkbank ile olan ilişkileri ele alındı. Zarrab, Halkbank ile temasın 2012'de kurulduğunu söylese de, ilişkilerin daha eskiye dayandığını ifade etti.Zarrab savcılık makamına Ahmet Alacacı adlı bir kuyumcunun kendisine altın ihracatı yönetmi ve Halkbank'ta açılan hesapla transferlerin gerçekleştirilebileceğini söylediğini aktardı.Eşi şarkıcı Ebru Gündeş'in ünlü bir isim olması nedeniyle başlangıçta eski Halkbank Genel Müdürü Süleyman Aslan'ın kendisiyle çalışmak istemediğini söyledi.Zarrab, daha sonra konuyu dönemin Ekonomi Bakanı Zafer Çağlayan'a taşıdığını, Halkbank ile bağlantının kurulması için Çağlayan'a 45-50 milyon euro, 7 milyon dolar ve yaklaşık 2,5 milyon Türk Lirası rüşvet verdiğini söyledi.Reza Zarrab says, as he tried to get Halkbank job, he began to pay bribes to Turkey's then-economic minister Mehmet Zafer Caglayan. "I'm thinking that I paid in the amount of 45 to 50 million euros" to Caglayan, Zarrab tells the jury. That didn't include other currencies, he said
— Pete Brush (@PeteBrush) 29 Kasım 2017
@PeteBrush tarafından yapılan 2 numaralı Twitter paylaşımının sonu
Çağlayan'ın ailesine de ödeme yaptığını kaydeden Zarrab, eski bakanın İran'a para transferi karşılığında elde edilecek kârı yüzde 50-50 paylaşmak istediğini de belirtti.Savcılık sorgusunda Zarrab’a ‘rüşvetin belgesi’ de gösterildi. İşte, hakim, savcı ve tanık Reza Zarrab arasında geçen konuşmalar;Savcı: Zafer Çağlayan ile nasıl tanıştınız?
Zarrab: Bir balıkçıda karşılaştık.
Savcı: Karşılaşınca ne yaptınız?
Zarrab: Kendimi tanıttım. Halkbank’ta çok göz önünde birisi olduğum için geri çevrilrdiğimi anlattım ve görüşmek istedim.
Savcı: Zafer Çağlayan ne yaptı?
Zarrab: Bunu yüzyüze görüşmemizi istedi ve bana randevu verdi.
Savcı: Peki bu görüşmeyi nerdede yaptınız?
Zarrab: Çağlayan’ın makamında yaptık.
Savcı: Çağlayan ne dedi?
Zarrab: Hesap açabileceğini söyledi.
Savcı: Çağlayan Halkbank ile ne yapmak istediğinizi biliyor muydu?
Zarrab: Evet.
Savcı: Yapacaklarınızın İran’la ilgili olduğunun farkında mıydı?
Zarrab: Elbette.
Savcı: Çağlayan’la balıkçıda görüştükten sonra onu tekrar aradınız mı?
Zarrab: Evet.
Savcı: Yaklaşık olarak ne zaman görüştünüz?
Zarrab: O görüşmeden kısa süre sonra beni arayarak davet etti.
Savcı: Orada ne görüştünüz?
Zarrab: Yüz yüze toplantı yaptık.
Savcı: Neler konuştunuz?
Zarrab: Yapacağım ticaret hakkında daha detaylı bilgi verdim. Bana kâr marjını sordu onu anlattım. Bana ‘ortak bir şekilde hareket ederek yüzde 50-50 olarak aracılık edebileceğini söyledi.
Savcı: Kabul ettiniz mi?
Zarrab: Evet.
HAKİM: Tüm bunlar tam olarak ne zaman oldu?
Zarrab: 2012 yılı başlarında.
Savcı: (3730 numaralı kanıt olarak gösterilen bir kağıdı çıkardı. Muhasebe dökümü olduğu anlaşılan kağıdı Zarrab’a gösterdi) Bu nedir?
Zarrab: Bir e-posta
Savcı: Bunu size kim gönderdi?
Zarrab: Bana bunu Abdullah Happani gönderdi.
Savcı: Kimdir Happani?
Zarrab: Benim sahip olduğum şirketin benden sonraki ikinci yetkili kişisi.
Savcı: E-mail size mi gönderildi?
Zarrab: Evet efendim
Savcı: (Belgeyi gösterdi) Burada neye bakıyoruz?
Zarrab: Yapılan ticarette sayın Zafer Çağlayan’a rüşvet olarak ödenen paralardan bahsediyoruz.
Savcı: Bu belgeyi kim hazırladı?
Zarrab: Bizim iç muhasebe bölümümüz efendim.
Savcı: (Belgeye göz atıp buradaki bölümlerin teker teker ne anlama geldiğini sordu) Bunu neden hazırladınız?
Zarrab: Gelen işlemin, yapılan işlemin kârının yüzde 50’lerinin dökümünü yaptık. Bu Çağlayan’a ödenen paranın kayıtları.
Savcı: Belgedeki ilk bölüm nedir?
Zarrab: TarihlerSavcı: İkinci bölüm nedir?
Zarrab: Açıklama kısmıdır.
Savcı: O açıklama kısmında Cash to Çağlayan yazıyor. Bu nedir?
Zarrab: Çağlayan’a gönderilen meblağ.
Savcı: Burada FCY yazıyor. Bu ne anlama geliyor?
Zarrab: Ödenen para birimi.
Savcı: DDİ yazıyor. Bu nedir?
Zarrab: Ödenen paranın miktarı.
Savcı: ilk satırdaki bölümü okur musunuz?
Zarrab: Bir milyon 750 bin euro.Savcı: (3733 numaralı belgeyi gösterdi) Peki bu nedir?
Zarrab: Bu da Zafer Çağlayan beye ödenen paranın kayıtları.
Savcı: Bunu kim hazırladı?
Zarrab: Benim muhasebe.
Savcı: Neden hazırladı?
Zarrab: Zafer Çağlayan beye sunum için. Aldığı ödemelerle aldığı miktarın arasında bir yanlış anlama olduğunu söylediği için sunum istedi.
HAKİM: Bunun hangi zaman diliminde olduğunu açıklar mısın?
Zarrab: 19 Mart 2012’den başlıyor 27 Mart 2012’ye kadar gidiyor.
HAKİM: Bu kişiye yapılan tüm ödemeler bu kadar mı?
Zarrab: Hayır efendim daha fazla ödeme var. Listede olmayan…
HAKİM: Toplam rakam var mı?
Zarrab: Euro olarak var. 31 milyon 789 bin 500 euro. Bu sadece euro olarak. Farklı para birimleri da var. 4 milyon 696 bin 911 dolar. 2 milyon 465 bin lira. Kayıtlarda olmayan ödemeler de var.
Savcı: Yani Halkbank’taki işlemler için Çağlayan’a ne kadar verdiniz.
Zarrab: 45-50 milyon euro civarı bir şey.
Savcı: Başka para birimlerinde de var mı?
Zarrab: TL ve dolar olarak var.
Savcı: Yaklaşık ne kadar dolar ödediniz?
Zarrab: 7 milyon dolar filan ödemişimdir.
Savcı: Halkbank için Türk lirası olarak ne kadar ödediniz?
Zarrab: 2 milyon 465 bin Türk Lirası.
Savcı: (Yeniden toplantı açıklamasını hatırlattı) Zafer Çağlayan’la bu toplantınızdan sonra Süleyman Aslan’la görüştünüz mü?
Zarrab: Evet
Savcı: Süleyman Aslan’la ne görüştünüz?
Zarrab: Sayın Çağlayan’la görüşmemizin özetini anlattım kendisine. ‘Hesap açabileceğıimi söylediği’ aktardım. Altın ticaretine aracılık edebileceğini söyledim.
Savcı: Aslan bunu kabul etti mi?
Zarrab: Evet etti. ZAFER ÇAĞLAYAN'IN SAAT OLAYIEski Ekonomi Bakanı Zafer Çağlayan Zarrab'dan gelen 700 bin TL'lik saati savundu. 17 Aralık operasyonunun ardından rüşvet ve yolsuzlukla suçlanan eski Ekonomi Bakanı Zafer Çağlayan, hakkında kurulan Meclis Soruşturma Komisyonu’na verdiği ifadede, “Saat takmayı severim, bu tür saatler alırım. Parasını kendim ödedim, vaktim olmadığı için yurtdışından işadamına (Rıza Zarrab) getirttim” dedi. Hürriyet’te yer alan habere göre; Çağlayan, Özel Kalem Müdürü Onur Kaya’nın Rıza Zarrab’ın diğer bakanlıklardan randevuları için aracı olması konusunda “Özel kalemimin işadamlarıyla ilgili neler yaptığını bilemeyebilirim, ama görev edinerek bazı şeyleri yapmış olabilirler” dedi. Soruşturma komisyonu, eski bakanlar Egemen Bağış, Muammer Güler ile Erdoğan Bayraktar’ın ardından dün Zafer Çağlayan’ın da ifadesini alarak savunma oturumlarını tamamladı. Çağlayan’ın iki avukatıyla yaptığı savunma, 1 saat 45 dakika sürdü. Çağlayan, 17 Aralık’tan sonra prostat kanseri olduğunu, tedavi gördüğünü belirterek, “Bunlar İstanbul’da araştırıldı, soruşturuldu, takipsizlikle sonuçlandı. Ortada mesele kalmadı. Aslında şu anda yatakta olmalıydım. Sırf sizlere, Meclis’e saygım ve nezaketimden dolayı geldim” dedi. Çağlayan, servetiyle ilgili bazı sorulara yazılı yanıt göndereceğini belirtti. ZARRAB SORULARI YANITSIZ Milletvekillerinin, “Her iş adamının evine yemeğe gider misiniz, Reza Zarrab’ın evine yemeğe gittiniz mi? Muş’taki okul açılışına Zarrab’ın uçağıyla mı gittiniz? Zarrab bakanlıkta sizi ziyarete geldi mi?” soruları üzerine yanıt vermek istemediğini söyleyen Çağlayan, Zarrab’ın hediye ettiği piyano ve 700 bin liralık saatle ilgili “Piyanoyu Zarrab hediye etti, ama parasını ödedim, hatta eşimin parasıyla ödedim. Saat takmayı severim, alırım. Benim işim çok, yoğun çalışıyordum. İşadamından rica ettim, yurtdışından getirtti. Ama parasını kendim elden ödedim” dedi.
